Đi tìm di cốt Thần y Tuệ Tĩnh

[THAINGO-A1]

Sau khi dò hỏi dân địa phương, Nguyễn Danh Nho biết rằng không thể đào lấy mang di cốt Thần y về Nam ngay vì dân trông coi Thần y như Thánh có thể chữa bách bệnh. Ông bèn sai đục đá lấy một tấm bia dập lại nguyên văn dòng chữ trên bia mộ rồi bọc gấm mang theo. Theo dân gian thì khi về tới biên giới, những dòng chữ trên bia vụt sáng lên và những người vận chuyển bia mơ hồ nghe thấy một tiếng người như tiếng gió thổn thức,. tấm bia được chowr trên thuyền về quê của Tần y. Khi đó cả vùng còn đang ngập trong nước lụt, thuyền đến địa phận thôn Văn Thai, xã Cẩm Văn, Cẩm Giàng, hải Dương thì bị đắm. Tấm bia chìm xuống đáy nước và dù có huy động bao nhiêu thợ lặn giỏi cũng không lấy được tấm bia lên. Khi nước cạn, tấm bia lộ ra trên một doi cát mới hình dao cầu (dao thái thuốc), dân làng liền dựng một ngôi đền ở đó. Y đức của Thần y Tuệ Tĩnh vang dội trong lòng nhân tâm đến mức mà người dân tin rằng khi có bệnh, chỉ cần đến Đền Bia và hái thuốc quanh đền là có thể chữa khỏi. Đến năm 1845, đời Thiệu Trị thứ 6, quanh vùng có tin đồn là "Thần y hiển thánh" khiến nhân dân nô nức kéo nhau về đền, mỗi ngày có đến hàng vạn người, đông kín cả cánh đồng bao quanh. Câu chuyện đó thực ra do một số người đặt ra để muốn kêu gọi nhân dân trong vùng đang lâm vào cảnh khó khăn vùng dậy chống lại nhà Nguyễn. Vua Thiệu Trị cũng đóan được điều ấy liền ra lệnh hạ bia xuống khỏi đền, đục bỏ dòng chữ khắc trên bia, rồi mang bia "giam" vào ngục Hải Dương. Sau này, một người làng Văn Phú được lên chức cai ngục. Thấy tấm bia thiêng, ông ta lén cho người mang bia về, trả lại Đền Bia. Hiện nay hai cột chính ở Đền Bia có đôi câu đối "Hòang giáp danh đằng Bắc địa / Thánh sứ dược diệu trấn Nam bang" (Thi đậu Hòang giáp danh lừng đất Bắc / Chữa bệnh như thần an nước Nam). Tấm bia thiêng hiện vẫn còn, cao 80cm, rộng và dày hơn 20cm, những chữ khắc xưa đã bị đục nham nhở không còn rõ nét. Rất nhiều câu chuyện kỳ lạ liên quan đến Đền Bia. Đó là những chuyện đại loại như người ốm liệt nữa người uống lá thuốc ở Đền là khỏi bệnh, hay những người bị bệnh lâu năm chứa chạy ở khắp nơi không khỏi, tìm đến Đền Bia khấn vái rồi hái lá thuốc quanh Đền sắc uống là khỏi bệnh... Ngòai chuyện mê tín ra thì cũng có một số trường hợp chữa khỏi. Thực ra chúng ta cũng hiểu rằng trong việc chữa bệnh, tâm lý người bệnh là rất quan trọng. Nếu nguời bệnh tin mình sẽ khỏi bệnh thì đôi khi cơ thể sẽ vượt qua bệnh tật dễ dàng. Trái lại, những ai mất niềm tin ấy thì bệnh tật của họ chỉ nặng dần thêm. Chính vậy mà chúng ta càng hiểu rằng Y Đức của Thần y Tuệ Tĩnh thật thiêng liêng nên đã tạo cho người bệnh một niềm tin như vậy.
Không ai trong chúng ta có thể cầm lòng được khi biết rằng nguyện ước đơn sơ và thiêng liêng của một vị Thần y đất Việt, một đứa con tha hương luôn mong mỏi tìm về Đẩt Mẹ dù chết vẫn không nguôi, vẫn chưa được tọai nguyện. Cuộc sống và thời thế có rất nhiều lý do để trong suốt bao nhiêu thế kỷ, di cốt của Thần y vẫn ở lại xứ sở xa xôi. Thực ra qua bao nhiêu thế kỷ mưa gió, ngôi mọ của Thần y có lẽ chỉ còn tấm bia đá và một vài di vật nào đó. Nhưng chỉ cần mang được một trong những di vật ít ỏi đó về thôi, chúng ta cũng đáp lại được nguyện ước của Thần y. Ủy ban nhân dân Tỉnh Hải Dương đã có đề nghị nhờ Đại sứ quán Trung Quốc ở Việt Nam tìm giúp ngôi mộ của Thần y Tuệ Tĩnh tại Giang nam nhưng chưa có hồi âm. Trong nổ lực tôn tạo lại các di tích đền thờ Thần y Tuệ Tĩnh tại Hải Dương, Bộ Y tế cũng chi một khỏan tiền khá lớn với một dự án quy mô về quần thể thờ cúng Thần y. Tuy nhiên, dừong như vẫn chưa có ai "nghe thấu" ước nguyện "hồi hương" của Thần y nên chưa có dự định tìm mộ Tuệ Tĩnh ở Giang Nam, Trung Quốc. Hiện nay, giao thông rất thuận tiện, hơn nữa nhiều tổ chức và cá nhân sẵn sàng đóng góp chi phí để thực hiện nguyện uớc thiêng liêng của Thần y. Chúng ta chỉ cần lắng nghe một lần tiếng gọi day dứt: "Về sau có ai bên nước Nam sang, nhớ cho di cốt tôi về với!", chúng ta sẽ hiểu rằng đó chính là tiếng nói của một tâm hồn, một trái tim yêu Đất Mẹ da diết nhất. Trái tim đó, Tâm hồn đó sẽ bất tử.
(Theo Lê Tất Đắc, Nguyễn Bác Tùng, Trần Khắc Hòe, Quỳnh Nhi, Nhà xuất bản Trẻ)