Lớp Học Đầu Tiên

[lmm]

THOÁNG BUỒN



Gió bàng hoàng thổi nhẹ áng mây xanh
Chiều hôm nay tơ trắng ngập kinh thành
Áo hồ thuỷ và mắt mầu ngọc bích
Tôi gặp em đi dáng buồn cô tịch
Gót u trầm vương vướng áo tơ bay
Tôi gặp em và thương nhớ hôm nay
Nghe nhẹ nhẹ như tình yêu thoáng đượm
Nắng chảy lung linh dập dìu cánh bướm
Bước ngại ngùng ngường ngượng buổi sơ giao
Tóc rũ bờ vai trâm giắt hoa cài
Lời yên lặng trên bờ môi rung động
Em bâng khuâng giữa hồn chiều im bóng
Nhìn mây xanh bay phủ lối kinh thành
Mắt hồ thu rực rỡ nét tinh anh
Nhưng bỗng chốc lại u sầu vời vợi
Non nước hoa gương đượm màu đen tối
Em nghiêng mình nhẹ nhẹ đón tơ bay
Nhớ thương ơi ! Mới gặp gỡ hôm nay
Đã nghẹn nghẹn như đang đưa tiễn
Đôi mắt tìm nhau nét buồn lưu luyến
Tim run run và lời cũng run run
Chiều dần nghiêng trong sắc nắng phai dần
Hồn lạc lõng vào một thời sơ thủy
Mắt hoàng hôn xanh như mầu thiên lý
Phấn hương chìm trên nếp má say mê
Mến yêu ơi ! Sao chưa hẹn chưa thề
Mới sơ ngộ đã thấy lòng hoang vắng
Thoáng gặp mà thôi rồi xa vương vấn
Em lặng buồn ta cũng lặng ưu tư
Chớm yêu nhau lòng đã sợ tạ từ
Mơ mộng ngọc vẫn sợ thành ảo mộng
Em đứng miên man hoàng hôn gió lộng
Cả trời chiều gờn gợn nét hoang sơ
Ngơ ngác tìm mây lời vẫn lặng tờ
Em khe khẻ đưa tay cài lại tóc
Trong im lặng đã nghe hồn rưng rức
Lời run ta thầm nhủ thoáng buồn thôi !
Mến thương ơi ! Buồn tím bốn phương trời !

~Trần Hoan Trinh

_________________

[lmm]

_________________

[lmm]

_________________

[lmm]

BÀI THƠ HỌC TRÒ

Đuổi con bươm bướm vào phòng
Để con bướm khóc hoa hồng mà chơi
Góp sương dựng một khung trời
Góp mây bán đổi nụ cười mỹ nhân
Nhà tôi sách vở chất chồng
Có thư tình vứt kín trong hộc này
Bao giờ gặp hội rồng mây
Tôi hai tay trắng đủ xây cơ đồ
Không ai yêu anh học trò
Ngày mai hiển đạt học trò làm quan
Có ngựa xe có nhà vàng
Châu liêm màn ngọc trang hoàng phòng thơ
Gác bút nghiêng bán sông hồ
Đốt sách đốt vở làm thơ ân tình
Nhưng bây giờ đợi hiển vinh !
Con bướm bay mãi làm mình thương thương
Lạy trời cho mượn mùa xuân
Mượn mùa thu với vầng trăng tháng mười
Tôi đem tôi tặng người yêu
Người gái tóc xoã diễm kiều như thơ
Aó trắng tinh đẹp đơn sơ
Học chung một lớp cứ chê tôi nghèo
Tôi về mua khăn lụa điều
Thư phòng đổi thắm một chiều tân hôn
Bàn kê thấp lại làm giường
Gối có sách vở, áo sờn làm chăn
Làng trên xóm dưới tần ngần
Hiếm đám cưới đẹp như chồng vợ tôi
Bướm bay mỏi đậu rồi cười
Tôi ngồi nghĩ: tốt là thôi hẹn hò !
Ngày mai khi cẩm y hồi
Vạn cô gái đẹp lạy tôi làm chồng……

~Trần Hoan Trinh

_________________

[lmm]

Tiếng thơ thỏ thẻ tha thiết theo ánh lửa trại bập bùng, tan dần trong đêm, tan dần trong tâm hồn những người trẻ tuổi đang cảm thông nhau như thầy trò chúng tôi lúc bấy giờ…. Từ hôm đó, trong mắt các học sinh của tôi, tôi có một hình ảnh mới, thân thương, gần gũi và tài hoa hơn ….. Tôi còn đọc bài thơ này một lần nữa, theo yêu cầu, trong giờ sinh hoạt Hiệu đoàn, để các em chép vào trang cuối của cuốn vở học, xem như kỷ niệm một năm….

Nghỉ hè xong, tôi trở lại trường, lòng bồn chồn muốn biết mình được phân công dạy lớp nào, nhất là mình được giao phụ trách Cố vấn lớp nào. Thật nhẹ cả lòng và vui mừng tột bực khi thầy Ngọc cho biết tôi tiếp tục dạy Toán và là Giáo sư cố vấn của lớp đó: lớp Đệ Nhị B. Năm học này tôi được phân công dạy hoàn toàn môn Toán, môn dạy ruột và ưa thích của tôi, không có thêm Lý, Hoá như năm trước. Chuyện này kéo dài cho đến hết cuộc đời đi dạy của tôi. Một chút tiếng tăm, uy tín của tôi bắt đầu được củng cố từ thời gian này. Chuyên môn ngày càng vững hơn. Sau này trường mở mang rộng, đón tiếp nhiều thầy cô giỏi, bằng cấp cao về giảng dạy, nhưng nói thật những thập niên 60, 70 tôi được phụ huynh trọng vọng, học sinh ngưỡng mộ vô cùng. Tôi đã được mời dạy thêm ở hầu hết các trường tư trong tỉnh: Sao Mai, Bồ Đề, Bán Công, Phan thanh Giản, Nguyễn công Trứ, Thánh Tâm, Tây Hồ, Ánh Sáng, Nguyễn Hiền, Thành Nhân,Vinh Sơn, Diên Hồng, Hồng Đức,….. Có trường tôi dạy nhiều năm, có trường tôi chỉ dạy 1 năm hoặc vài ba tháng thì nghỉ.

Trở lại lớp dạy đầu đời của tôi. Qua mấy tháng nghỉ hè, các em trở lại lớn hẳn cả lên. Lớp có thêm 3 nữ sinh từ Huế vào học, nâng số nữ sinh lên 5. Tôi còn nhớ: Đoan Trang, Mộng Hiền, Kiều Nữ. Ba em nữ sinh này hiền lành, nhút nhát, thuỳ mị, nên chìm hẳn trong năng động ồn ào của lớp. Dẫu vậy, cũng có 1 nam sinh đa cảm của lớp, ghép tên 3 em này làm biệt hiệu của mình, ký dưới những bài thơ tình ướt át: Trang Hiền Nữ. Nhiều em đã bắt đầu làm thơ tình…Nhiều em đã bắt đầu yêu…. Tuy nhiên, đây là năm học quan trọng, cuối năm các em phải qua kỳ thi Tú Tài I, một kỳ thi có thể nói là khó nhất và quan trọng nhất ở bậc trung học hồi đó, nên không khí học tập bắt đầu nghiêm chỉnh, bắt đầu căng thẳng. Tôi soạn bài, giảng bài cũng kỹ lưỡng,trọng tâm hơn, không còn bay bướm, lả lướt như năm lớp Đệ Tam nữa. Thuở ấy đâu có chuyện dạy thêm, học thêm ,luyện thi này nọ. Các em tự học, tham khảo sách để luyện thêm bài tập, trao đổi nhau để củng cố bài. Sách giáo khoa Toán tiếng Việt dành cho các lớp Đệ 2 cấp thuở ấy đâu có bao nhiêu ,chỉ có Bộ Toán của Nguyễn văn Phú là chính. Tôi phải tra cứu thêm một số bài tập trong các sách tiếng Pháp, trao cho các em luyện thêm: Lebossé, Brachet et Dumarqué, Une Réunion de Professeurs, Journals de Mathématiques của Vuibert, Annales của Couronnet,……

_________________

[lmm]

Đổ xong Tú Tài I, học sinh phải khăn gói ra Huế học, vì PCT lúc bấy giờ chưa có Đệ Nhất ( lớp 12). Học sinh được phân vào 3 trong số 8 lớp Đệ Nhất B của trường Quốc Học –Huế hồi ấy. Tại lớp nào cũng vậy, các em từ PCT ra đều đứng đầu cả: Nhất B1 thì Lê Tự Hỷ, nhất B2 thì Nguyễn hửu Hùng, Võ thị Thương, nhất B3 thì Tôn thất Tuấn, Tôn thất Hải. Trường có tổ chức một đêm văn nghệ để tiễn các em rời trường. Sân trường được giăng đèn kết hoa, sân khấu là những bục giảng được kê lại với nhau , một số ghế dài được sắp ngay ngắn trật tự làm ghế ngồi cho quan khách và thầy cô. Phần học sinh thì đứng chen chúc nhau trên sân cát, trên hành lang, trên thềm lớp … Lớp Đệ Nhị B của tôi có tham gia một vở kịch tự biên tự diễn, đặt tên là BỎ TRƯỜNG MÀ ĐI. Tôi nhớ VÕ Ý đóng vai thầy giáo, đã xuống sân khấu mượn cái cà vạt tôi đang mang, ĐỖ TOÀN đóng vai bác cai trường đến nhờ tôi mượn chùm chìa khoá của bác cai THÔI để “cho giống” PHAN NHẬT NAM đóng vai người học trò nghèo đội chiếc mũ phớt cố ý làm rách te tua, móp méo ……. Các em lần lượt xuất hiện trên sân khấu, kéo theo sự cổ vũ nồng nhiệt của các học sinh lớp đàn em, kể cả của các thầy cô giáo. Các em diễn tả tâm trạng của một học sinh, vì hoàn cảnh gia đình, phải rời bỏ ngôi trường thân yêu mình theo học từ thời thơ ấu mà ra đi …Bao nhiêu ngậm ngùi, bao nhiêu trăn trở được các em diễn tả qua đối thoại của em học sinh đó với bác Cai trường, với thầy, với chính mình. Tôi ngồi bên dưới, nghe từng lời, nuốt từng chữ, theo từng cử động của các em, bâng khuâng, ngậm ngùi vô tả …. Vở kịch thành công vượt ngoài cả mong đợi. Tôi thấy thầy Hiệu Trưởng Nguyễn đăng Ngọc mấy lần đưa tay lên chùi mắt , má cô Đặng thị Liệu, cô Trần thị Kim Đính, cô Lê khắc Ngọc Quỳnh, cô An Hà Châu ướt nhoè. Bác THÔI, cai trường, đến kéo nhẹ vào vai tôi, hỏi: Thầy này ! Trò nào đóng vai ông cai trường mà hay dữ vậy? Tôi thấy đôi mắt bác cũng đỏ hoe. Chẳng ngạc nhiên mấy: các em đó sau này đều trở thành những nhà văn, nhà thơ, nhà báo nỗi tiếng một thời. Tôi ra về trong đêm, hồn vẫn trôi theo tiếng hát, tiếng ca, tiếng trống bập bềnh của các em:

Xa cô rồi cũng xa thầy
Thầy ôi thầy!
Tuy xa ngàn dặm nhưng lòng này không xa….

_________________

[lmm]

_________________

[lmm]

_________________

[lmm]

_________________